Κούφον Ύφος

Κούφος και κουφός

κούφισμα τόδε ανέθηκαν.

Κούφος μεν κουφισθείς,

κουφός δ' ότι κούφος κουφίσθη. 

Σημ. 

1. Για την ιστορία εδώ
2. Για την έμπνευση, το γνωστό επίγραμμα του Σιμωνίδη με την παρήχηση του σ, βλέπε και εδώ
3. Για τη φωτογραφία,  Lifting and spanking machine από τις Extraordinary Inventions

© Ελένη Καλλιανέζου, Toftlund, Σάββατο 10 Ιουνίου 2017

Όλα Οξύνονται και Περιστασιακά Περισπώνται

Το μακρόν προ μακρού οξύνεται. Αλλά και το μακρόν προ βραχέος οξύνεται πια.  Όλα οξύνονται σήμερα.

Περιστασιακά περισπάται ο νους (κάποτε και ως άμυνα στην υπερβολική όξυνση)· εκτός κι αν -λόγω κατάθλιψης, έρωτος, ADHD ή  άλλης ασθένειας ή δυσλειτουργίας- περισπάται συχνά ή κατά κανόνα. Όμως κι εδώ όσο συχνότερα περισπάται, τόσο περισσότερο η κατάστασις οξύνεται και φτάνει πια να βαρύνεται, τόσο όσο να μην ανέχεται τους τόνους, και να οριζοντιώνεται (R.I.P.)

Μια προσωρινή λύσις είναι η κεφαλαιοποίηση των πεζών (γραμμάτων). Εκεί δεν έχουμε τόνους, που κινδυνεύουν να οξύνονται. Μόνο διαλυτικά έχουμε ακόμη, πιθανόν γιατί η ύλη εξακολουθεί και παραείναι συμπυκνωμένη, επροορίστη να σου φτουρήσει, έστω και άτονη. 

© Ελένη Καλλιανέζου, Toftlund, Δευτέρα 8 Μαΐου 2017

Τα Πουλιά - Ε, ουανσιντά!

2 Μαΐου 2017

Είδα στον ύπνο μου πως ήμουν πάνω σε μια γέφυρα κι ο ορίζοντας ήταν ανοιχτός, αν και είχε συννεφιά. Και ξαφνικά περνούν από μπροστά μου, από τα αριστερά προς τα δεξιά, δεν ξέρω αν τραβούσαν για νότο, σμήνη από πουλιά· δεκάδες χιλιάδες πουλιά, εκατοντάδες χιλιάδες, κυρίως αποδημητικά. Και πετούσαν ανάκατα όλα μαζί, δεν πήγαιναν κατά είδος. Κι είχε μέσα και χελιδόνια, αλλά κι αηδόνια που πετούσαν κι αυτά με τ' άλλα κι όλα πετούσαν βιαστικά, αλλά είχα το χρόνο να παρατηρήσω το φτέρωμά τους. Κι έλεγα τι κάνουν τ' αηδόνια με τ' άλλα και γιατί πάνε όλα μαζί και πού πάνε...

Anton Surkov, Chalk Explosions

5 Μαΐου 2005

Έγειρα στον καναπέ το μεσημέρι με την κουβέρτα που έπλεξα και αποκαλώ mensa, γιατί αποτελείται από μεγάλα χρωματιστά μοτίφ με χρώματα που έχουν μια λογική τάξη, κατά τρόπο που η κουβέρτα θα μπορούσε να είναι ένα ερώτημα σε τεστ ευφυΐας.  Η κουβέρτα είναι η αγαπημένη του Φελλίνι· κάθε φορά που σκεπάζομαι μ' αυτή, το γατσούλι έρχεται και ξαπλώνει επάνω μου.

Είδα λοιπόν πως ήμουν πρεσβυτέρα σ' ένα μεγάλο υποστατικό κι είχα πολλά άτομα στη δούλεψή μου, ανάμεσά τους ήταν και μια μαύρη σκλάβα. Σταδιακά τα ρούχα ολωνών γινήκανε ρούχα του 1870, αυτά με τα μισά κρινολίνα που τουρλώνουν στον πισινό κι εμφανίζονται τόσο συχνά στους ιμπρεσιονιστικούς πίνακες. Η μαύρη μάλιστα ξαφνικά βρέθηκε μ' ένα ημίψηλο αντρικό καπέλο στο κεφάλι κι έγινε αυτή η παπαδιά κι ήμουν εγώ στο κρεβάτι, με ξεγυμνωμένα τα στήθη, το υπόλοιπο σώμα σκεπασμένο με κουβέρτες και παπλώματα. Μόλις είχα γεννήσει κι ήμουν περιτριγυρισμένη από πολλά άτομα, όλα γυναίκες. Στην αγκαλιά μου είχα το μωρό και το βύζαινα απ' το αριστερό βυζί κι ύστερα δεν είχα πια παιδί στην αγκαλιά, αλλά ένα μικρό γατί στο δεξί βυζί, που έμοιαζε να πίνει το γάλα μου μ' ευδαιμονία κι εγώ το κρατούσα τρυφερά, μέχρι που μια φωνή ακούστηκε σε γλώσσα δυσνόητη:

Εεε, ουάν σιντά, ουάν σιντέ, ουάν σιντί!  Εκεί ξύπνησα.

© Ελένη Καλλιανέζου, Toftlund, Παρασκευή 5 Μαΐου 2017

Παράλογο

Παράλογο στην Ελλάδα σήμερα είναι να βλέπεις ένα τσούρμο Μορφονιούς να βγαίνουν και να σου κατηγορούν τον Καραγκιόζη για "μυτόγκα"!


© Ελένη Καλλιανέζου, 31 Μαΐου 2011, Δανία.

Παράδοξα

Απ' τον καιρό που αυξήθηκε ο εθελοντισμός στη δεντροφύτευση, όλο και περισσότερα δάση καίγονται!

Ζντόοοοοοινγκ!

Γίνε κι εσύ "συνειδητοποιημένος πολίτης". Μπορείς! Φύτεψε κι εσύ ένα δέντρο και χάσε ένα ακόμη δάσος!

Συναφής ανάρτηση: Επί της ουσίας!

© Ελένη Καλλιανέζου, Vejen, 29 Αυγούστου 2009

Τα 11 (?) Πρόσωπα

Την παραπάνω εικόνα τη βρήκα εδώ

Ο ιδιοκτήτης του ιστοχώρου ισχυρίζεται ότι υπάρχουν 11 κρυμμένα πρόσωπα στην εικόνα. Οι μέσοι άνθρωποι βλέπουν 4-6, οι περισσότερο ευαισθητοποιημένοι 8-10, οι καλύτεροι 11, ενώ οι σχιζοφρενείς και παρανοϊκοί 12 ή και παραπάνω. Βρήκα με την πρώτη 29 και κάθε φορά που επιστρέφω στην εικόνα, ανακαλύπτω και περισσότερα. Δηλώνω δε (τουλάχιστον κατά το ήμισυ) ότι έχω σώας τας φρένας.

__________________________________________

Σχετικές αναρτήσεις:

-Των Νεφών οι Ντελβέδες
-Οπτικές Απάτες και Πολυπλευρικότητα της Αλήθειας, Αρμονίες, Δυσαρμονίες και Πολυφωνικότητα του Ψεύδους.

© Ελένη Καλλιανέζου ~☺~ Vejen 30 Mαΐου 2009

Δημιουργώντας Θεούς Κατ’ Εικόνα και Καθ’ Ομοίωσίν μας

Oι άνθρωποι είναι όμορφοι γιατί μας μοιάζουν. Κι οι θεοί μπορεί να είναι άσχημοι, γιατί πάλι μας μοιάζουν.

Κληροδοτούμε στα δημιουργήματά μας κάτι απ’ τα δικά μας γονίδια και τη δική μας βούληση για το νέο, όμως η αλυσίδα του DNA έχει τη δική της ευφυΐα στις γενετικές επιλογές που καθορίζονται συχνά απ’ το τυχαίο. Έτσι εκπλησσόμαστε ακόμη απ’ τους ανθρώπους και υπάρχει και εξέλιξη.

Εικονογράφηση του Frédéric Clément, στο βιβλίο ”L’ Oiseau Bleu et autres contes” της Μadame d’ Aulnoy, Editions Grasset – Jeunesse, Παρίσι 1991


Αν δημιουργήσουμε όμως έναν θεό παντοδύναμο, πάλι θα μας ξεφύγει κάτι απ’ το γενετικό του κώδικα, εκτός κι αν τον φτιάξουμε μια μέρα στο εργαστήριο. Απαραίτητος όρος βέβαια για το παραπάνω, να έχουμε κι εμείς δημιουργηθεί στο εργαστήριο, οπότε η ηδονή του ζευγαρώματος πάει περίπατο υπέρ της ηδονής του Δόκτωρα Φρανκενστάιν.

_______________________________________________

Σχετικές αναρτήσεις:
Τροφή, Μυστικά Τσελεμεντέ, η Συνταγή των Θαυμάτων και Λοιπές Αλχημείες
Ατελής Εντελέχεια

© Ελένη Καλλιανέζου, Vejen 28 Mαΐου 2009

Στην Ελλάδα Όλοι Ζουν Κατά Τύχη

Ικαρία.

Η Νανά είναι φίλη, έχει ιστολόγιο για την Ικαρία. Η τελευταία της ανάρτηση «Ραδιενεργές Βιταμίνες;». Κλιμάκια του National Geographic με επικεφαλής τον Νταν Μπιούτνερ κατέφθασαν στην Ικαρία προσπαθώντας να ερευνήσουν τους παράγοντες μακροζωΐας στο νησί, μεταξύ των οποίων εξέτασαν το ρόλο που μπορεί να παίζει το ραδόνιο που εκλύεται. Η Νανά στο blog της μετέφρασε στα ελληνικά το ρεπορτάζ του Μπιούτνερ, ενώ χθες έπεσα πάνω σ’ ένα άρθρο από ΤΟ ΒΗΜΑ του Δημήτρη Χαραλάμπους, απ’ όπου και αντιγράφω:

[...Μακροβιότητα και τύχη, σε ένα νησί που ζει μονάχο και ξεχασμένο, «κατά λάθος». Ο Μανώλης Ταμπακάκης, ελληνοαμερικανός εικονολήπτης του CNN, κατά τη διάρκεια γυρίσματος στα Θερμά Ικαρίας και στην προσπάθειά του να πάρει το καλύτερο πλάνο έχασε την ισορροπία του, έπεσε από βράχο ύψους τριών μέτρων και τραυματίστηκε σοβαρά στο κεφάλι. Παθολόγος και Ωτορινολαρυγγολόγος στο νοσοκομείο του Αγίου Κήρυκου του παρείχαν τις πρώτες βοήθειες. Αξονικός τομογράφος δεν υπάρχει και η μεταφορά του κρίθηκε επιτακτική. Κινητοποιήθηκαν το CNN, η αμερικανική πρεσβεία και τέσσερα υπουργεία για τη διαμετακόμισή του στην Αθήνα. Με ένα C130, πέντε (!) ώρες μετά το ατύχημα, εισαγόταν σε αθηναϊκό νοσοκομείο, όπου νοσηλεύεται ακόμη.

Οκτώ χιλιάδες ψυχές τον χειμώνα και πολλαπλάσιες το καλοκαίρι, αφημένες στην τύχη τους από το κράτος κάθε κομματικής απόχρωσης. Αν ο άτυχος Μανώλης ήταν ένας ταπεινός Ικαριώτης, ντόπιος και εν δυνάμει αιωνόβιος, ίσως πέθαινε αβοήθητος πριν την ώρα του. Ισως πάλι έβγαινε ανεπανόρθωτα λαβωμένος από κάποιο δωμάτιο του νοσοκομείου του Αγίου Κήρυκου, περιμένοντας τον τομογράφο, τη μονάδα αυξημένης φροντίδας, τον ειδικευμένο γιατρό, το καράβι, το ελικόπτερο, το θαύμα.

Αν υπάρχει ένα δίδαγμα από την επίσκεψη του «National Geographic» και του CNN στο νησί του Ικάρου και τη μεγάλη έρευνα για τη μακροβιότητα, αυτό είναι τα θλιμμένα λόγια του Ηλία, μόλις το τηλέφωνο στη «Θέα» χτύπησε και τα νέα της ασφαλούς μεταφοράς του Μανώλη έφτασαν, χαρίζοντας ένα πικρό χαμόγελο: «Ζούμε πολύ και μάλλον κατά τύχη». ]

Και η Νανά το Αγρίμι συμπληρώνει στο άρθρο: «Λοιπόν, η λύση εδώ και τώρα. Όποιος πέσει και κτυπήσει, αρρωστήσει (κούφια η ώρα), γεννήσει στην Ικαρία, κατευθείαν τηλεφωνάκι στο CNN!»


Κέρκυρα.

Πρώτη μου μέρα σε ανασκαφές στην Κέρκυρα, όταν στο διάλειμμα τα παιδιά έφεραν αναψυκτικά κι εγώ έκανα το λάθος να πιω λεμονίτα κατευθείαν απ’ το κουτί, αλλά την ίδια ιδέα είχε και μια μέλισσα που έκανε μακροβούτι κατευθείαν μέσα και απολάμβανε λεμονάδα με την ησυχία της. Για κακή τύχη της μέλισσας (και δικής μου) την κατάπια κι αυτή με τσίμπησε στο λάρυγκα. Αμέσως άρχισα να πρήζομαι, ενώ κάποιοι εργάτες με τη χαρακτηριστική Κερκυραϊκή αφέλεια με ρωτούσαν «είσαι αλλεργική, τζόγια μου; Γιατί άμα είσαι, μπορεί και να πεθάνεις σε πέντε λεπτά, ψυχή μου». Χαμογέλασα στην ωραία παρηγοριά που μου έδωσαν, κατάφερα να πω «δεν ξέρω, ρε παιδιά, δε μου έχει ξανατύχει...», αλλά ένας εργάτης με πήγε με τη μηχανή του στο Κέντρο Υγείας. Κοντά σε όλα τ’ άλλα έπρεπε να περιμένουμε και στην ουρά. Ο ειδικός ΩΡΙΛΑ είχε έξω απ’ την πόρτα του κουδούνι, όπως και τα σπίτια, κι όταν επιτέλους μας άνοιξε με ρωτά τι μου συνέβη:

-Κατάπια μια μέλισσα που με τσίμπησε στο λαρύγκι.

-Και πώς το ξέρεις ότι κατάπιες μέλισσα; Μπορεί να έχεις καταπιεί γυαλιά ή κάποιο καρφί.

-Μα, δεν κατάπια γυαλιά ή καρφί.

-Γιατί; Έχεις ποτέ καταπιεί γυαλιά και καρφί;

-Όχι.

-Ε, τότε πώς το ξέρεις;

-Εικάζω ότι αυτό που κατάπια ήταν μέλισσα, δεν βάζει κάποιος από χόμπι στο αναψυκτικό που μόλις ανοίγει γυαλιά και καρφιά, για να τα καταπιεί και να σπάσει πλάκα.

-Ααααα.

-Και τώρα γιατί ήρθες εδώ;

-Ξέρω κι εγώ; Είπα ότι σε κάτι τέτοιες περιπτώσεις μάλλον χρειάζεται γιατρός.

-Ααααα. Και τι θες τώρα, ψυχή μου να σου κάνουμε;

-Το ζήτημα δεν είναι τι εγώ θέλω, αλλά τι πρέπει να γίνει σε αυτές τις περιπτώσεις.

-Είσαι αλλεργική;

-Δεν το γνωρίζω, αλλά τόση ώρα που περιμένω και με ρωτάτε, αν ήμουν, θα είχα πεθάνει.

-Μάλλον έχεις δίκιο... Θες τώρα να πας επάνω σ’ ένα κρεβάτι να ξαπλώσεις να ξεκουραστείς; Θες να σου βάλουμε κι έναν ορρό;

-Εσείς είστε ο γιατρός, εσείς ξέρετε αν πρέπει να μου βάλετε ορρό.

-Μμμμμ, καλά... Τότε κάτσε απέξω κι αν κλείσει τελείως ο λάρυγκας και δεν μπορείς ν’ αναπνεύσεις, τότε θα σου κάνω μια τραχειοτομή.

Ευτυχώς, η καλή μου τύχη με βοήθησε, γιατί συνέχισα να αναπνέω χωρίς να χρειαστεί να μου βάλει αυτός το χέρι απάνω μου, μια και η φαντασία μου άρχισε να οργιάζει από τις πιθανές επιπλοκές που ένας ατυχής ασθενής μπορεί να έχει στα χέρια ενός τέτοιου μαθητή του Ιπποκράτη. Ρώτησα τον εργάτη αν τον ξέρει τον γιατρό κι αν είναι τόσο ηλίθιος όσο δείχνει, και μου απάντησε ότι είναι λίγο παράξενος γεροντοκόρος κι ότι σκοπός της ζωής του είναι να προστατεύει τις χελώνες και άλλα αδέσποτα ζώα κι ότι ήταν μέλος σε πάρα πολλές οργανώσεις ζωοφίλων, αλλά οι πληροφορίες αυτές δε συνηγόρησαν για να πειστώ ότι έχω απέναντί μου έναν άνθρωπο επιστήμονα κι υπεύθυνο, πολλώ δε μάλλον ότι η νοημοσύνη του δεν είναι μικρότερη από μιας βιονικής αγκινάρας.


Αμοργός.

Ο Γιάννης είχε ταβέρνα στη Χώρα της Αμοργού κι είχε παντρευτεί Ολλανδέζα. Είχαν κι ένα μωρό με τα πιο όμορφα μπλε μάτια που έχω δει σε βρέφος. Όχι αυτά τα μπλε των βρεφών που βυζαίνουν, αλλά ένα γαλάζιο μεταξύ τοπαζιού κι ακουαμαρίνας. Ύστερα έμαθα ότι τον μικρό τον πάνε κάθε τόσο στους γιατρούς, γιατί ήταν παράλυτος απ’ τη μέση και κάτω. Κι αιτία η κακή οξυγόνωση κατά την ώρα της γέννας, όταν η Μαριπόλ συνηθισμένη στα της Ευρώπης ότι οι γέννες δεν είναι νοσοκομειακό γεγονός και κάλλιστα μπορείς να γεννήσεις σπίτι σου με την εξειδικευμένη μαμμή στο πλευρό σου και το νοσοκομείο κοντά για περιπτώσεις επιπλοκών, έκανε το λάθος να θελήσει στην Αμοργό να γεννήσει στο σπίτι της με κάποια μαμμή.


Μεσολόγγι.

Αγόρασε ο πατέρας μου ένα κτηματάκι στο Μεσολόγγι κι ήταν περιχαρής που αγόρασε γη στην πατρίδα του. Έδωσε ραντεβού με το Δήμο να περάσουν να του συνδέσουν σωλήνες νερού, άργησαν, τον έστησαν, χόλωσε ο Συμεών κι επέστρεψε το μεσημέρι κάτωχρος στο σπίτι της αδερφής του, δεν πρόλαβε να χτυπήσει το κουδούνι, έκανε εμετό, σωριάστηκε και κατουρήθηκε. Τον πήγαν στο νοσοκομείο. Ο γιατρός διέγνωσε δηλητηρίαση. Ευτυχώς ή δυστυχώς, η πίεσή του, που έπεσε στο 2, βοήθησε αρκούντως ώστε να βγάλουν επιτέλους οι γιατροί τη σωστή διάγνωση. Δεν ήταν δηλητηρίαση. Ήταν έμφραγμα του μυοκαρδίου. Τον πήγανε στο νοσοκομείο στο Ρίο κι ύστερα στην Πάτρα και τη σκαπούλαρε ο Συμεών κι έζησε κι άλλα 17 χρόνια και πέθανε τελικά από άλλη αιτία.


Ο θείος ο Τάκης.

Ο θείος ο Τάκης ήτανε άνθρωπος γλυκής κι ευχάριστος μ’ ένα σπίτι γεμάτο βιβλία, κοσμοπολίτης χωρίς λεφτά, συχνά τον έβλεπες μ’ ένα βιβλίο στο χέρι γερμανικό ή γαλλικό. Κάποια στιγμή διαγνώστηκε ότι είχε καρκίνο στο συκώτι. Πήγε στον Άγιο Σάββα σε γιατρό γκραν. Έκανε κι εγχείρηση. Η μακαρίτισσα η θεία η Ρένα τραβάει στις Τράπεζες και μετά την εγχείρηση βάζει σ’ ένα χοντρουλό φάκελλο 800.000 δραχμές τότε, το 1985. Του λέει:

-Ελπίζω, γιατρέ να μη σας προσβάλλω, ήθελα να σας κάνω δώρο ένα στυλό, αλλά φαντάστηκα ότι είχατε.

Εκείνος κοίταξε το περιεχόμενο του φακέλλου και της λέει:

-Μαντάμ, για ψιλικατζή με περάσατε;

Η θεία η Ρένα πούλησε ένα κτήμα στη Ραφήνα που είχε για το γιο της και του λέει:

-Με συμπαθάς, γιε μου, το σπίτι το έγραψα ήδη στην αδερφή σου, σε ρίχνω.

Έτσι, ο γιατρός –που δεν ήταν ψιλικατζής- πήρε το τίμημα που θα είχε, αντί της ΕΒΓΑΣ που του πρόσφερε αρχικά η θεία Ρένα, ένα Mini Market. Έξι μήνες μετά, ο θείος ο Τάκης πέθανε.


Ο θείος ο Θωμάς.

Ο θείος ο Θωμάς δούλευε μια ζωή σε μηχανουργεία, μουντζούρη τον ανέβαζαν, μουντζούρη τον κατέβαζαν, κάποια στιγμή πιάστηκε κι έφυγε απ’ την Κοκκινιά κι αγόρασε και σπίτι στο Χαϊδάρι κι αμάξι, κι έπρεπε να κάνει εγχείρηση ανοιχτής καρδιάς. Ο θείος ο Τάκης, που εμπιστευόταν τα δημόσια νοσοκομεία είχε ήδη πεθάνει, αλλά παθώς – μαθώς ο θείος ο Θωμάς προτίμησε τα ιδιωτικά και τα ‘σκασε χοντρά. Η εγχείρηση πέτυχε κι ήταν πάρα πολύ χαρούμενος και ζωηρός, ένοιωθε και καρδαμωμένος, ίσα που στεκόταν στο νοσοκομείο «μέχρι να του κόψουν τα ράμματα». Και του τα κόψανε. Μαζί και την κεντρική αορτή, γιατί το ράμμα είχε δεθεί κόμπος γύρω απ’ αυτήν ώστε όταν κόπηκε, κόπηκε και η αρτηρία.


Η σκύλα.

Η μακαρίτισσα η μητέρα μου ήταν διοικητική υπάλληλος στο ΙΚΑ. Είχε τη φήμη της σκύλας. Ήταν που την είχαν μεταθέσει σε καινούργιο τμήμα, και κάνοντας εκκαθάριση στο γραφείο που την πήγαν, βρήκε συρτάρια και αρχεία γεμάτα εκκρεμότητες.

Ξεφύλλισε τους φακέλους, ανάμεσά τους η αίτηση ενός ανάπηρου που ζητούσε απ’ το ΙΚΑ να του εγκρίνει ξύλινο πόδι, χρονολογείτο πέραν της διετίας και χρόνιζε. Βούτηξε το φάκελο και φρόντισε να τον περάσει από επιτροπή, το πόδι εγκρίθηκε κι εκείνη μες στην καλή χαρά ειδοποιεί το δικαιούχο. Στο τηλέφωνο ήταν η γυναίκα του:

-Θα έπρεπε να ντρέπεστε που μου τηλεφωνείτε, της λέει. Ο άντρας μου πέθανε εδώ κι ενάμιση χρόνο.

Όταν πήρε προαγωγή κι έγινε τμηματάρχης, κάθε φορά που κατευθυνόταν στο γραφείο της, άκουγε τα συρτάρια του προσωπικού να κλείνουν βιαστικά, ρωτούσε πού είναι ο τάδε και η δείνα της έλεγαν «τουαλέτα» ή «εδώ στο Μητρώο πήγε πριν από δύο λεπτά». Μια μέρα παίρνει τον κλητήρα με τα εφεδρικά κλειδιά ν’ ανοίξει όλα τα συρτάρια που κλείνανε μαγικά κάθε φορά που έκανε εμφάνιση. Βρήκε μέσα βερνίκι για τα νύχια, πλεκτά, κεντήματα, περιοδικά και σε καναδυό γραφεία βιβλία.

Πήρε τα βερνίκια και τα έχυσε επιδεικτικά στο καλάθι του γραφείου, έσκισε τα κεντήματα, ξήλωσε τα πλεκτά, έκανε φύλλο και φτερό τα περιοδικά και την επομένη έβγαλε εντολή οι κάτοχοι των βιβλίων να έρθουν να τα παραλάβουν απ’ το γραφείο της. Έκτοτε το τμήμα της λειτουργούσε ρολόι.

Κάποια στιγμή τους ξηγήθηκε:

-Είναι φυσιολογικό να θες να φύγεις νωρίτερα γιατί έχεις μωρό ή να θες να ψωνίσεις –δε με νοιάζει το είδος- αυτό το ζευγάρι τα παπούτσια που το ‘βαλες στο μάτι. Αλλά θα μου το πεις, να το ξέρω, να βγει κι η δουλειά.

Η δουλειά έβγαινε, αλλά πολύ φοβάμαι ότι δεν αρκεί να είσαι τμηματάρχης σκύλα, μανούλα. Γιατί δεν είναι μόνο στην Ικαρία που οι άνθρωποι ζουν κατά τύχη.

Σ’ όλη την Ελλάδα κατά τύχη ζουν. Έντεκα εκατομμύρια νοματαίοι έχουν όλοι κερδίσει τον πρώτο λαχνό.

Vejen 7 Mαΐου 2009

Y.Γ. Όποιος θέλει να παίξει μαζί μας το «Κουνήσου, μάγκα και ρίχτ' τα φράγκα», ας πατήσει με το μπροστινό του ποδαράκι εδώ

...Kαι επειδή η γρουσουζιά πρέπει να ξορκίζεται με τον απήγανο, διά πάσαν νόσον και πάσαν μαλακίαν η Σαβίνα ψέλνει τις μαγικές της επωδούς.

Ballo Sardo και Cavall D'Aràbia με τον Miquel Gil, Βαρκελώνη 2006

Άλλο ένα πανίσχυρο ξόρκι υψηλής μαγείας εδώ

Vejen 13 Mαΐου 2009

© Ελένη Καλλιανέζου

Ατελής Εντελέχεια

Nicole Oresme, Le livre du Ciel et du Monde, 1377, Παρίσι, Εθνική Βιβλιοθήκη, Manuscrits, Fr. 565, fo 69

Αυτάρεσκα το primum mobile διαλογίστηκε πάνω στην τελειότητα, κι επειδή ή τ α ν η τελειότητα, διαλογίστηκε πάνω στον εαυτό Του. Το primum mobile ήταν καθαρός Λόγος και μέσα απ' την καθαρότητα του Λόγου και το Κάλλος Tου διαπίστωσε γρήγορα ότι ήταν εντελές όπως ήταν και δεν υπήρχε απολύτως κανένας λόγος να δημιουργήσει αιτιάσεις και αιτιατά.

Τότε το primum mobile έπαψε να είναι αίτιο και κινητήρας και το συνεχές του σύμπαντος έλαβε τέλος.

Μαζί χάθηκε κι όλο το κάλλος του πρωταρχικού αιτίου, που δεν είχε πια πάνω σε τι να διαλογιστεί, αφού η τελειότητά Του ήταν τόσο ατελής και η αθανασία του τόσο πολύ εξαρτημένη από αιτιατά, που όμως δε γεννήθηκαν ποτέ, αφού το πρωταρχικό αίτιο είχε τόσην πολλή αυτάρκεια.

πως το κίνητρο έχει ανάγκη αυτό που θα κινήσει, γιατί αλλιώς δεν υφίσταται, έτσι κι ο Θεός έχει ανάγκη το αιτιατό Του.

Ένας Δημιουργός χωρίς δημιούργημα πάσχει από απέραντη μοναξιά και ανία.

Aν ο Άνθρωπος πλάστηκε κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν του Θεού, τότε η φυσική τάση του Ανθρώπου θα είναι να θελήσει να πλάσει το Δημιουργό Του και να τον ποιήσει κατ' εικόνα και ομοίωσίν του. Τότε ο Θεός θα γίνει ως Άνθρωπος και με τη σειρά Του θα πλάσει πάλι το Δημιουργό - Δημιούργημά του. Η σχέση Ανθρώπου και Θεού δεν μπορεί παρά να είναι αμφίδρομη.

Πριν όμως από την ποίηση θεού, ο Άνθρωπος οφείλει να πλάσει το στερέωμα, αλλιώς θα πάσχει κι αυτός με τη σειρά Του από μοναξιά κι ανία.

Kαι η πρώτη βέβαια δουλειά του Ανθρώπου θα είναι να φτιάξει τον Ουρανό και τη Γη, που πριν θα είναι αόρατη και ακατασκεύστη και σκότος θα υπάρχει από πάνω της Αβύσσου. Και θα πει ο Άνθρωπος "γεννηθήτω φως". Και θα γίνει φως. Και θα ιδεί ο Άνθρωπος το φως ότι καλόν. Και θα διαχωρίσει ανά μέσον του φωτός και ανά μέσον του σκότους.

Tη δε έκτη ημέρα θα ειπεί ο Άνθρωπος: "Ποιήσωμεν θεόν κατ' εικόνα ημετέρα και ομοίωσιν". Και κατ' εικόνα Ανθρώπου θα ποιήσει αυτόν. Και θα ποιήσει άρσεν και θήλυ αυτούς. Και θα ευλογήσει ο Άνθρωπος τους θεούς λέγων: "Αυξάνεσθε και πληθύνεσθε και πληρώσατε τη Γην και τον Ουρανόν και άρχετε επί πάσης της Γης και πάντων των Ουρανών.

"1 ΚΑΙ ἐγένετο ἡνίκα ἤρξαντο οἱ ἄνθρωποι πολλοὶ γίνεσθαι ἐπὶ τῆς γῆς, καὶ θυγατέρες ἐγεννήθησαν αὐτοῖς. 2 ἰδόντες δὲ οἱ υἱοὶ τοῦ Θεοῦ τὰς θυγατέρας τῶν ἀνθρώπων ὅτι καλαί εἰσιν, ἔλαβον ἑαυτοῖς γυναῖκας ἀπὸ πασῶν, ὧν ἐξελέξαντο."

Γένεσις ΣΤ, 1-2

© Ελένη Καλλιανέζου ~☺~ Vejen 22-23 Απριλίου 2009

Empathy, Sympathy, Apathy

Johann Heinrich Füssli, Das Schweigen (Η Σιωπή), 1799 – 1801, Kunsthaus, Zυρίχη.


Ένα μπωλάκι σούπα κι ένα μαξιλάρι

Ήμουν περίπου δεκαπέντε χρονών, βράδυ, ξαπλωμένη στο κρεβάτι μου, σ’ αυτήν την κατάσταση που χαλαρώνεις κι ετοιμάζεσαι να κοιμηθείς, αλλά είσαι ακόμη σε εγρήγορση, τα μάτια μου εστίαζαν στο παράθυρο και στο φως του δρόμου απ’ έξω και βρέθηκα σε μια δίνη, όλα γυρνούσαν, σκηνές περνούσαν μπροστά μου με ταχύτητα απ’ το παρελθόν, φλας μπακ με συνέπεια.

Ύστερα, ένα τίναγμα, ήμουν αλλού, ένα αγροτόσπιτο γύρω στα 1840, ήμουν βέβαιη για την ημερομηνία γιατί έβλεπα από ψηλά τρία πρόσωπα: δύο γυναίκες και έναν άνδρα, τους παρακολουθούσα κανονικά, εκείνοι δε με έβλεπαν και ήξερα τα πρόσωπα.

Η μια γυναίκα ήταν μελαχροινή, ξαπλωμένη στο κρεβάτι – άρρωστη, ο άντρας της δίπλα με μακρυές φαβορίτες και παντελόνι ιππασίας και η άλλη όρθια μ’ ένα μπωλάκι σούπα στο χέρι το πήγαινε στην άρρωστη. Ήταν ξανθιά με τα μαλλιά σε σινιόν κι εγώ την έβλεπα από πίσω και ήξερα αυτό που δεν ήξερε η άρρωστη, πως δηλαδή αυτή η γυναίκα με τη σούπα και ο άντρας της άρρωστης ήταν εραστές.

Ύστερα έγινα εγώ η άρρωστη στο κρεβάτι, η ξανθιά γυναίκα μου έφερνε τη σούπα, ο άντρας μου κοιτάχτηκε με την ξανθιά γυναίκα, ένευσαν σιωπηλά κι αρπάζει εκείνος ένα μαξιλάρι και με πνίγει, δεν μπορώ να πάρω ανάσα, πνίγομαι και λέω μέσα μου «τώρα πεθαίνω» και πάλευα και λέω «έτσι λοιπόν είναι να πεθαίνεις» κι αυτόματα γυρίζω το κεφάλι πλάγια και βλέπω τη μητέρα μου να με κοιτάζει με γουρλωμένα μάτια επίμονα και τραντάχτηκα και γύρισα στο τώρα.

Francisco Goya, Ο Μέγας Τράγος, 1797 – 1798, Lazaro Galdiano Museum, Μαδρίτη

Το λιοντάρι στο διάδρομο

Πιτσιρίκα, ίσως μικρότερη από πέντε χρονών, ανασηκώνομαι στο κρεβάτι μου και βλέπω απ’ το διάδρομο ένα λιοντάρι αρσενικό με βυσσινιά χαίτη να με κοιτάζει, το λιοντάρι δε σάλευε, μόνο κοιταζόμαστε και τότε λέω:

-Μαμά, μαμά! Το λιοντάρι είναι εδώ. Διώξτο!

Κι εκείνη μου λέει:

-Πέσε κοιμήσου, δεν υπάρχει λιοντάρι.

Και υπάκουσα. Όμως λιοντάρι υπήρχε!

Wojciech Kilar, Dracula , 1992

_________________________________

Συναφής Ανάρτηση: Ο Σταυρός του Νότου (Τα Ρολόγια και ο Θάνατος)

© Ελένη Καλλιανέζου, Vejen 7 Aπριλίου 2009

Οπτικές Απάτες και Πολυπλευρικότητα της Αλήθειας, Αρμονίες, Δυσαρμονίες και Πολυφωνικότητα του Ψεύδους.

"Εάν η αλήθεια είναι πολύπλευρη, το ψέμα είναι πολύφωνο. "

Ουίνστον Τσώρτσιλ

Λαγός ή Πάπια;

Η πρώτη σκέψη στην πολυπλευρικότητα της αλήθειας και στην πολυφωνικότητα του ψεύδους ήταν ακαριαία: η οπτική απάτη, συνήθης σε παιδικά περιοδικά του καιρού μου, που επιβίωσε μέσα από τον Βικτωριανό Τύπο μαζί με τα ρέμπους και τις μαγικές εικόνες τύπου "ψάξτε να βρείτε την κούκλα της Λιλίκας" ή "ποιο από τα δύο τρίγωνα είναι μεγαλύτερο", που τελικά κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει για οπτική εξαπάτηση τη στιγμή που μέσα τους κρύβουν και την αλήθεια τους. Θυμήθηκα κι άλλο ένα απόφθεγμα του κυβιστή ζωγράφου Georges Braques, ότι η αλήθεια υπάρχει, το ψέμα πρέπει να εφευρεθεί. Όχι απόλυτα αληθές, αφού και η αλήθεια (συνηγορούσης της πολυμορφικότητάς της και των πολλών της όψεων) μπορεί επίσης να συντεθεί, άρα τελικά και να εφευρεθεί, όμοια όπως και το ψέμα μπορεί να υπάρχει: Τα όνειρα που βλέπω το βράδυ απ' τη στιγμή που απέκτησαν αυτήν τη λειψή, την έστω μισερή και σουρρεαλιστική υπόσταση, υπάρχουν, το ίδιο υπάρχουν και τα παραμύθια απ' τη στιγμή που εκφέρονται ως λόγος, πολλώ δε μάλλον απ' τη στιγμή που καταγράφονται.

Ο Τσώρτσιλ από τη στιγμή που ορίζει την αλήθεια ως πολύπλευρη (που είναι) και το ψέμα πολύφωνο προσδίδει οπτικότητα στην αλήθεια και ακουστικότητα στο ψέμα. Αληθές, αν στο ψέμα δούμε μόνο την ηθική του υπόσταση, της αποφυγής του φερειπείν στον πολιτικό και κοινωνικό βίο και στην αρχή της προπαγάνδας του Γκαίμπελς. Το ακουστικό μήνυμα λόγω του φευγαλέου αισθήματος που δημιουργεί μέσω των φωνών των ψευδομένων, εάν δεν έχει καταγραφεί και μάλιστα κατά τρόπο αξιόπιστο (κατά το δυνατόν), κάλλιστα μπορεί να ενορχηστρωθεί ως μια συμφωνία ψεύδους που εξαρτάται και από την αντίληψη και την ικανότητα αυτοσχεδιασμού των κατά σειράν παραληπτών, όπως στο παιχνίδι με το χαλασμένο τηλέφωνο: Ακούω α, αντιλαμβάνομαι β, εννοώ γ, μεταφέρω δ, έως το αρχικό ψευδές μήνυμα να μεταφερθεί αληθώς στον τελικό του αποδέκτη και να καταλήξουμε τυχαία και πάλι στην αλήθεια. Χαριτωμένος παραλογισμός που θυμίζει τα παράδοξα στην "Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων": Ένα σταματημένο ρολόι θα μου δείξει τη σωστή ώρα δυο φορές την ημέρα. Έτσι, αν θέλω να μάθω τη σωστή ώρα, κάθομαι ολόκληρη τη μέρα μπροστά στο σταματημένο ρολόι, που δυο φορές θα μου πει την αλήθεια.

Ας το συνθετοποιήσουμε και ας υποθέσουμε ότι το γνωστικό πεδίο μιας ομάδας στην οποία μεταφέρονται τα ψευδή μηνύματα είναι περιορισμένο και χαρακτηρίζεται από προβλεψιμότητα στις αντιδράσεις της. Τότε, εάν α = αληθές και το πρώτο αρχικό μήνυμα, που οφείλει να διαδοθεί ως ψεύδος ορίζεται ως β, κάλλιστα μπορούμε, διά της μεταφοράς των μηνυμάτων μέσω του παιχνιδιού αυτού του χαλασμένου τηλεφώνου, να εικάσουμε ότι θα καταλήξουμε νομοτελειακά και στο α, στην αρχική αλήθεια, όπως στο παράδοξο της Αλίκης. Τι πλάνη όμως! Γιατί και η αλήθεια μεταβάλλεται.

Εδώ ας προσθέσουμε κι άλλη παράμετρο. Στο προηγούμενο παιχνίδι του χαλασμένου τηλεφώνου ας αλλάξουμε τους παίχτες σε υψηλού νοητικού δυναμικού, ευφάνταστους και απρόβλεπτους, οι οποίοι ποτέ δε θα φτάσουν και στο σκοπό: να εντοπίσουν δηλαδή την αρχική αλήθεια, γιατί θα αυτοσχεδιάσουν με τέτοιον τρόπο, ώστε θα είναι αδύνατον να διακριθεί το ψέμα από την αλήθεια.

Αλλά ποιοι είναι οι παίχτες ενός τέτοιου ιδιοφυούς παιχνιδιού, που έχουν το δικαίωμα να παίξουν ένα τέτοιο παιχνίδι με τους όρους τους; Συνήθως η intelligentsia, που πέρα από ιδαίτερη κάστα διανοητών διαθέτει και τα μέσα να παίξει το παιχνίδι αυτό.

Εάν όμως τα ψεύδη ενορχηστρώνονται, τότε μπορούν και να παράξουν αρμονίες. Και εάν ταυτόχρονα οι αρμονίες αυτές γίνουν τα ζωτικά ψεύδη κοινωνικών ομάδων σε σημείο που η ευτυχία τους να εξαρτάται από αυτά, τότε θα έπρεπε πιθανόν να μιλήσουμε για απενοχοποίηση του ψεύδους ακόμη και στην ηθική του χροιά.

Θα μπορούσε όμως ταυτόχρονα να νομιμοποιηθεί η ψευδαίσθηση και η παραίσθηση και πού αυτή θα μπορούσε να αποβεί και ηθικά κατακριτέα; Ας υποθέσουμε ότι αυτός που τρέφει ψευδαισθήσεις αδυνατεί να διακρίνει αλήθεια από ψέμα και ότι ο έχων παραισθήσεις είναι ή ο κλινικά ψυχοπαθής ή ο λήπτης ψυχοτρόπων ουσιών. Κι ας μου επιτραπεί εδώ να χαρακτηρίσω τους λήπτες ψυχοτρόπων ουσιών ως στερούμενους φαντασίας, αφού η κατάσταση διευρυμένης συνείδησης μπορεί να γίνει κατά βούλησιν από το υποκείμενο και σε οποιαδήποτε στιγμή το θελήσει. Πηγαίνω επί παραδείγματι στο κέντρο της πόλης και βλέπω πολλούς ανθρώπους μαζεμένους. Εάν το θελήσω, μπορώ κάλλιστα να εστιάσω σε μια παραπληρωματική λεπτομέρεια, όπως λογουχάριν μύτες. Εκατοντάδες μύτες και κάποιοι άνθρωποι τριγύρω. Ή περιγράμματα. Υπάρχουν μόνο περιγράμματα και όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα στοιχεία των περιγραμμάτων. Ή χρώμα κόκκινο. Όλα κινούνται γύρω από το κόκκινο κ.ο.κ., διαδικασία σχεδόν αυτόματη στους αυτιστικούς ή σύμπτωμα της συναισθησίας: "βλέπω" ήχους, "ακούω" χρώματα, "μυρίζω" αριθμούς, συνδυάζω συγκεκριμένους ήχους με συγκεκριμένα χρώματα ή σχήματα, ικανότητα που είχε ο Μότζαρτ και που πραγματεύεται και ο Βασίλι Καντίνσκυ στο βιβλίο του "Σημείο - Γραμμή - Επίπεδο" και στο "Για το Πνευματικό στην Τέχνη", ιδέα που απασχόλησε εκείνη την εποχή και το μουσικοσυνθέτη Μάλερ ή τις εσωτεριστικές αναζητήσεις της Elena Blavatski και της Annie Bessant στις "Σκεπτομορφές" της, το βιβλίο που έγραψε μαζί με τον Leadbeater, όταν τους κύκλους της εποχής απασχολούσε μια ενοποιητική αρχή των αισθήσεων με φιλοσοφικοθρησκευτικές προεκτάσεις.

Πώς ορίζεται τότε η πολυφωνία του ψεύδους και η πολυοπτικότητα της αλήθειας; Το ψέμα μπορεί να είναι τόσο πολύπλευρο όσο και η αλήθεια και η αλήθεια τόσο πολυφωνική όσο και το ψέμα.

Maurits Cornelis Escher, Σχετικότητα, 1960

Δύσκολοι καιροί για παραμυθάδες. Και το πιο δύσκολο απ' όλα είναι να μπορείς να εφεύρεις τα ζωτικά σου ψεύδη, χωρίς όμως να διαθέτεις και την απαραίτητη κλινική τρέλα που θα σε κάνει ταυτόχρονα να πιστεύεις και σ' αυτά.

________________________________________

Σχετικές Αναρτήσεις:

1. Ψεύδους Εγκώμιον, Ζωτικό Ψεύδος, Σύνδρομο του Πινόκιο και Σύγχρονο Παραμύθι

2. Πλατύπους ο Περιττοδάκτυλος

3. Εξ Ιωνίας

© Ελένη Καλλιανέζου, Vejen Δανίας 1 Απριλίου 2009

Intra muros - Extra muris

Χωρίς περίσκεψιν, χωρίς λύπην, χωρίς αιδώ
μεγάλα κ’ υψηλά τριγύρω μου έκτισαν τείχη.

Και κάθομαι και απελπίζομαι τώρα εδώ.
Άλλο δεν σκέπτομαι: τον νουν μου τρώγει αυτή η τύχη·

διότι πράγματα πολλά έξω να κάμω είχον.
A όταν έκτιζαν τα τείχη πώς να μην προσέξω.

Aλλά δεν άκουσα ποτέ κρότον κτιστών ή ήχον.
Aνεπαισθήτως μ’ έκλεισαν από τον κόσμον έξω.

Κωνσταντίνος Π. Καβάφης, Τείχη

Φλαμανδική εικονογράφηση Κήπου από το Roman de la Rose (To Μυθιστόρημα του Ρόδου), Πρώιμη Αναγέννηση, περί το 1485. Το Μυθιστόρημα του Ρόδου είναι ένα μεσαιωνικό αλληγορικό ποίημα, γραμμένο σε μορφή ονειροδράματος. Οι πρώτοι 4058 στίχοι γράφτηκαν από τον Guillaume de Lorris γύρω στο 1230, ενώ περί το 1275 ο Jean de Meung πρόσθεσε 17.724 στίχους στο ποίημα, το οποίο διαδραματίζεται κατά τα πρότυπα της Ιπποτικής Λογοτεχνίας εντός ενός κήπου. Στο εσωτερικό του υπάρχει ο έρωτας, ενώ εκτός των τειχών τοποθετείται η καθημερινότητα. Η σύλληψη του Jean de Meung είναι φιλοσοφικότερη και ακαδημαϊκότερη απ' αυτήν του Guillaume de Lorris, δεν της λείπουν όμως και στοιχεία μισογυνισμού. Οι σχολαστικοί του Μεσαίωνα ωστόσο, θέλησαν να δώσουν ένα άλλο νόημα στο ερωτικό αυτό ποίημα, κι είπαν πως η ιστορία είναι αλληγορία από τις Γραφές, κι ότι συμβολίζει τον Ευαγγελισμό της Παρθένου, καθώς το Άγιο Πνεύμα εισέρχεται μέσα απ' τη σφραγισμένη πόρτα του κήπου, αν και κύριος σκοπός του ποιήματος ήταν να διασκεδάσει με ιστορίες τέχνης και έρωτος, όπου ως Rose αναφέρεται το όνομα μιας κυράς ή γενικά λειτουργεί περισσότερο ως σύμβολο της γυναικείας σεξουαλικότητας κατά τα ήθη της εποχής. Όπως και να 'χει, κοινός τόπος ανάμεσα στους αποσυμβολισμούς των σχολαστικών και των λοιπών αναγνωστών είναι η μεσαιωνική αλληγορία, πολύ προσφιλής στη φιλολογία της εποχής, αφού συνδέει τον αρχαίο κόσμο και τις παγανιστικές δοξασίες και σύμβολα με αυτά του χριστιανισμού, προκειμένου να υπάρξει ιστορικό συνεχές σε πίστεις αντιθετικές, αντιφατικές και μη συμβιβάσιμες μεταξύ τους. Το έργο αυτό επηρέασε ιδιαίτερα τη Γαλλική, αλλά και την Αγγλική Λογοτεχνία με τον Αρθουριανό Κύκλο και ήταν εξίσου δημοφιλές με τη Δαντική Θεία Κωμωδία.

***

Στην Αρχαία Ελλάδα θεωρείτο ταμπού να γίνει οποιαδήποτε ταφή εντός των τειχών μιας πόλης. Όλες λοιπόν οι ταφές γίνονταν extra muris - εκτός των τειχών, για να μη μιανθούν οι πόλεις των ζωντανών με τις νεκροπόλεις. Το ίδιο ίσχυε και για τη Δήλο. Καμία ταφή δεν επιτρεπόταν στο νησί, γι' αυτό και οι νεκροί θάβονταν στο νησάκι της Ρήνειας.

Εξαίρεση για την Αθήνα αποτέλεσε ο Φιλόππαπος, εγγονός του τελευταίου βασιλιά της Κομμαγηνής, βασιλείου που κατέλυσε ο Βεσπασιανός, με αποτέλεσμα ο Φιλόππαπος να πάρει το δρόμο της εξορίας, να καταλήξει στην Αθήνα, να πάρει τον τίτλο του Αθηναίου πολίτη και να γίνει ευεργέτης της πόλεως των Αθηνών. Οι Αθηναίοι ως αντάλλαγμα τού επέτρεψαν να χτίσει το ταφικό του μνημείο εντός των τειχών, απόδειξη πως οι αρχές ή οι θρησκευτικές δοξασίες εύκολα εγκαταλείπονται όταν υπάρχει οικονομικό όφελος, και τούτος εδώ επέλεξε αλλαζονικά λόφο επιφανή, ευδιάκριτο σ' όλη την πόλη κι έφτιαξε τον τάφο του στην κορυφή, σα νέο Παρθενώνα.

Εντός των τειχών δεν επιτρέπονταν λοιπόν οι ταφές στην αρχαιότητα, εντός των τειχών δεν λογιζόταν καθημερινότητα για τα μεσαιωνικά ήθη της κάστας των ευγενών, ο έρωτας όμως προστατεύεται μέσα σε κήπους που τους κλείνουν τείχη και φράχτες κι είναι δομημένοι γεωμετρικά με αυστηρές συμμετρίες, συνήθως χωρισμένοι σε τέσσερα τμήματα, με παρτέρια με καλλωπιστικά και βρώσιμα ποώδη και δέντρα, μονοπάτια κι ένα συντριβάνι συνήθως στη μέση.

Ερωτεύεσαι λοιπόν εντός των τειχών, ζεις εκτός, αμύνεσαι εντός, επιτίθεσαι εκτός, γεννιέσαι εντός, πεθαίνεις εκτός, γεωμετρικά, εντός - και επί τα αυτά, εντός - εκτός εναλλάξ, γεγονότα χωρισμένα σε δίπολα να φτιάχνουν γωνίες παραπληρωματικές, δηλαδή ούτε καν έναν πλήρη κύκλο και γίνονται οι ζωές ημικύκλια και κανείς δε φεύγει "πλήρης" ημερών, μόνο και μόνο γιατί υπάρχουν αυτά τα άτιμα τα τείχη. Intra muros ή extra muris, παρεκτός κι είσαι ο Φιλόππαπος.

© Ελένη Καλλιανέζου, Kolding 2 Μαρτίου 2009

Εκτόπισμα

Ludmilla Balfour, Κόπος, Galerie Gerly, Κοπεγχάγη

Πάνε πολλά χρόνια. Καλοκαίρι '96 ή '97 που ξεκινήσαμε με το σαραβαλάκι του Νίκου, ο Χρήστος, ο συχωρεμένος ο Στάθης κι εγώ να βρούμε Κυριακάτικα παραλία έρημη (πάντα απεχθανόμουν τις πολυσύχναστες παραλίες) κι ύστερα κάναμε γυμνισμό, (αλλά πάλι απεχθανόμουν τις παραλίες γυμνιστών, τις έβρισκα γκέττο).

Καταλήξαμε στο νησάκι του Πατρόκλου κι έπρεπε να περπατήσουμε στα κατσάβραχα για να βρούμε μια απόμερη γωνιά, τη βρήκαμε μες στο καρακαήλι να ψήνεται και να βγάζει αχνούς μέσα στο μεσημέρι, αλλά όρθιοι βράχοι μας έδιναν προστασία από αδιάκριτα μάτια μιας παραλίας λουομένων στο βάθος κήπος.

Ο ήλιος έκαιγε, φορούσα μόνο ένα ζευγάρι μεγάλα μαύρα γυαλιά – στυλ Τζάκυ Ωνάση, που έδωσαν στο τσουρούφλισμά μου μια εικόνα ρακούν, όταν έβγαζα τα γυαλιά: Κόκκινο της ντομάτας το δέρμα – εξόν από δυο οβάλ άσπρους κύκλους στα μάτια.

Όσο προσομοιάζεις με ζωάκι της στεριάς και της θάλασσας, αντιλαμβάνεσαι και πόσο οι άλλοι προσομοιάζουν σε κάποιο άλλο ζωάκι της αρεσκείας τους. Ή και της απαρέσκειάς τους. Και ο κύριος απ' το βάθος κήπος παραλία, όπως τον βλέπαμε μέσα απ' τη θάλασσα, όταν βουτούσαμε ήταν φτυστός ελέφαντας. Όχι μόνο λόγω των διαστάσεών του, αλλά ήταν κι εκείνο το πλατς! όταν έμπαινε στο νερό, που σήκωνε κύμα. Προ πλατς δοκίμασε το νερό, ρίχνοντας με την προβοσκίδα του νερό στους αγκώνες και στις μασχάλες. Πατ – πατ, λίγο, με κινήσεις χαριτωμένες, σα σεμνότυφη πουτάνα. Ύστερα στο κεφάλι, το βάπτισμα. Δυο – τρεις γαργάρες με θαλασσόνερο (που κάνουν καλό και στην ιγμορίτιδα, ιδίως αν έχεις μύτη σαν του ελέφαντα).

Στάση. Χαμόγελο αγαλλίασης και ξαφνική απομάκρυνση από το συγκεκριμένο σημείο της θάλασσας. Με τη διαίσθηση του ρακούν συνέλαβα ότι ο ελέφαντας κατούρησε στη θάλασσα. (Πολλά παχύδερμα οριοθετούν το χώρο τους στο νερό, όπως οι ιπποπόταμοι, και κυριαρχούν ασφαλή στο κέντρο των περιττωμάτων τους. Σύνηθες στο ζωϊκό βασίλειο). Υπάρχει όμως μια λεπτοφυής διαφορά ανάμεσα στα υπόλοιπα animalia και το homo sapiens sapiens. Οι ανθρωπίδες μετά την έκκριση των περιττών τους υγρών, φεύγουν αμέσως απ' το όριο των απεκκρίσεών τους, ψάχνοντας νερά αμόλυντα και παρθένα για να ευφρανθούν, ενώ τα κατώτερα θηλαστικά βασιλεύουν μέσα στα σκατά τους. Ίσως αυτό να είναι μια ένδειξη ότι ο άνθρωπος επιθυμεί το ωραίο.

Πλααααατς! Ακούστηκε απ' την παραλία στο βάθος κήπος. Ο ελέφας εβούτηξε στη θάλασσα και σήκωσε θαλασσοταραχή. Ευθύς καταλάβαμε ότι οι ελέφαντες έχουν πολύ μεγαλύτερο εκτόπισμα στο νερό απ' τα ρακούν, όσο κι αν τα τελευταία τσουρουφλίστηκαν στον ήλιο αποφεύγοντας τις οριοθετημένες των homo sapiens sapiens περιοχές.

Ο Charlie Chaplin στο τραγούδι της Titine, Μοντέρνοι Καιροί (Modern Times), 1936. Μη μπορώντας να θυμηθεί τα λόγια του τραγουδιού που πρέπει να τραγουδήσει στο κέντρο και που η συμπρωταγωνίστριά του τού έγραψε για να τα θυμάται στη μανσέτα του, την οποία όμως έχασε, αναγκάζεται να αυτοσχεδιάσει.

© Ελένη Καλλιανέζου, Αθήνα 12 Ιανουαρίου 2008

Παιδιά της Ελλάδος – Παιδιά. (Bωμολοχίας Εγκώμιον)

Δια χειρός Μποστ, ιστορικά ανεπίκαιρον.

βωμολοχώ <βωμός + λοχεύω: παραφυλάω στο βωμό [για να πάρω ό,τι περίσσεψε από τη θυσία]> ανίερη πράξη, υβριστική >βωμολοχώ: υβρίζω. [1]

Αν πάρει κανείς σοβαρά υπόψιν την ετυμολογία της λέξης βωμολοχία στην κυριολεξία της, καταλαβαίνει καλά γιατί οι Έλληνες ήσαν πάντα βωμολόχοι.

Όπου τα σφάγια είναι άφθονα και οι εκατόμβες συνήθεις -κατ' επιλογήν των εκάστοτε Ιερατείων- και οι πεινασμένοι οσμίζονται την κνίσα απ' τα θυσιαστήρια, οι μερίδες κανονίζονται πάντα ως εξής:

Θεός – Ιερατείο: Τα πλείστα.

Παρά τω Ιερατείω: Πολλά.

Επιτήδειοι και λοιποί παρασιτικοί: Αρκετά.

Επαίτες: Λιγότερα.

Χειρώνακτες: Ψιχία έως τίποτα.

Στην αρχαία Ελλάδα, ας σημειωθεί ότι οι επαίτες έχαιραν μεγαλύτερης υπόληψης από τους χειρώνακτες και τελικά αποδεινύεται ιστορικά ότι οι χειρώνακτες είναι και τα μεγαλύτερα θύματα, γιατί χειραγωγούνται κι εύκολα. Άλλο ένα ετυμολογικό παράδοξο, ότι χειρώναξ και χειραγώγηση συντίθενται και οι δύο από τη λέξη χειρ, χειρός, κάτι που μόνο διαισθητικά αντιλαμβάνονται οι χειρώνακτες, εξ' ου και το φαινόμενο των κοψοχέρηδων από τις κάλπες.

Επειδή όμως λίγα έχουν αλλάξει απ' την Ελλάδα του Μποστ[2], που ως αναγνωρισμένα της τέκνα έχει τον Πειναλέοντα και την Ανεργίτσα, ενώ πολλά από τα προβλήματά της παραμένουν τα ίδια, θα διαφωνήσω σ' ένα σημείο τελικά με τον Άρη Δαβαράκη στο άσμα του για τη Μπλανς Επιφανί[3]:

«Η Ελλάδα σου μοιάζει Μπλανς Επιφανί

γιατί έχει ήθος, αφέλεια, υπομονή,

να την βιάζουν τακτικά οι κατακτητές.

Με επιμονή τα καταφέρνει η Ελληνίς Επιφανί

να παραμένει πάντα παρθένος και γυμνή»

Αφέλεια έχει η Ελλάδα, υπομονή δεν ξέρω μετά από το χιλιοειπωμένο σλόγκαν ΕΔΩ ΚΑΙ ΤΩΡΑ, το ήθος της το διεκδικεί, γυμνή είναι, όμως παρθένος δεν είναι. Παιδιά έχει πολλά. Άλλα τα ξεχνάει τελείως κι άλλα τα στέλνει για πειραματόζωα, επειδή αδυνατεί να τα θρέψει, όπως εκείνο το ζεύγος των Ιρλανδών στην ταινία των Monty Python The Meaning of Life (To Νόημα της Ζωής). Να τα σκοτώσει άμεσα δε δύναται, αλλά αρνείται να χρησιμοποιήσει και προφυλακτικά για να μην τεκνοποιεί.

Μη φταίει ο Πάπας κι ο παπάς, μη φταίνε οι παπατζήδες;

Μήγαρις φταίνε οι συμφορές κι όλοι οι αεριτζήδες;

Αλλά ας μην απελπιζόμαστε.

«Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει

δεν τη σκιάζει φοβέρα καμιά.

Μόνο λίγο καιρό ξαποσταίνει

και ξανά προς τη δόξα τραβά»

Ε, εντάξει. Κι αν η Δόξα δε μας δαφνοστεφανώσει, όλο και κάποιο γκολάκι θα ρίξει η Δόξα Δράμας. Δράμα τα πράγματα; Μπαααα! Τραγωδία[4]; Μπεεεεε!

Ο Έλλην δύο δίκαια

ασκεί φιλελευθέρως.

Ουρείν τε και συνέρχεσθαι

εις όποιο θέλει μέρος.

Γεώργιος Σουρής, Επίγραμμα

_________________________________

Σημειώσεις

[1] Βλέπε άρθρο της Δρ. Χαράς Κοσεγιάν, Ιχνηλατώντας την Ελληνική Γλώσσα μέσα απ' τη Διαχρονία

[2] Βλέπε συνδέσμους περί Μποστ προηγούμενης ανάρτησης.

[3] Βλέπε ανάρτηση Μπλάνκος Επιφάνιος Λίγον Οίκτον Εκλιπαρών

[4] Η λέξη τραγωδία ετυμολογείται από το τράγων ωδή.

© Ελένη Καλλιανέζου, Αθήνα 30 Οκτωβρίου 2008

mavri einai i nyxt...

karagiozis.mp3

Ο Τσιπ κι ο Ντέηλ Είναι Χουντικοί!

Καθισμένη στα γόνατα της μητέρας μου στο λεωφορείο, συλλάβιζα[1] το σύνθημα στον τοίχο: «ΚΑΤΩ Η ΧΟΥΝΤΑ».

-Τι θα πει Χούντα, μαμά;

Εκείνη δεν απαντούσε. Άρα, χούντα είναι μία φούντα. Όπως λέμε «δουλειές με φούντες». Όπως λέμε η φούντα στο τσαρούχι του τσολιά. Όπως η φούντα σ' ένα σκουφί. Ένας σκίουρος με φουντωτή ουρά, είναι φουντωτός ή χουντωτός ή χουντικός. Άρα, ο Τσιπ και ο Ντέηλ που παίζουν με το Ντόναλντ Ντακ είναι χουντικοί, ενώ ο Ντόναλντ είναι τεμπέλης κι όλο κοιμάται σαν το θείο μου τον Αντρέα με τα πουά σώβρακα[2].

Κάθε μεσημέρι το Εθνικό Πρόγραμμα (Νυν Πρώτο) είχε ειδήσεις. Νταντάααααν! «Η Ηχώς των γεγονότων: Αποφασίζομεν και διατάσσομεν!» Ο φτωχός Ντόναλντ έσπασε τα ποδαράκια του μια μέρα που δεν άκουγε τη μαμά του και χαντάκι πήδηξε βαθύ κι όρμησε σαν παλικάρι, σαν το αρνάκι άσπρο και παχύ της μάνας του καμάρι. Και τι κάνουμε στα ποδαράκια που σπάνε; Τα βάζουμε στο γύψο. Επάνω στο γύψο ζωγραφίζουμε λουλουδάκια, κι επειδή ο Ντόναλντ κυνηγούσε τον Τσιπ και το Ντέηλ, όταν πήδησε το χαντάκι κι έσπασε τα ποδαράκια του, γράφουμε με μαρκαδόρο πάνω στο γύψο κάτω απ' τα λουλουδάκια «Κάτω η Φούντα!». Μετά, επειδή είμαστε καλά παιδάκια τραγουδάμε:

Περνάει ο Στρατός της Ελλάδος φρουρός,
και κάθε της εχθρού ο σκληρός τιμωρός
στο πέρασμά του τρέμει η γη που πατεί
και προς τη Δόξα περπατεί. [3]

…

Αν όμως κάθε φουντωτός είναι και χουντικός, γιατί οι μαλλιάδες και οι χίππυς με τα φουντωτά μαλλιά είναι κακοί και οι κοντοκουρεμένοι είναι αυτοί που ακούνε τη μαμά τους;

Γιατί οι γυναίκες που φοράνε γούνες είναι καλές; Αφού είναι φουντωτές. Γιατί δεν κουρεύουν τις γούνες τους;

Άρα, κάθε γάτος, αλεπού, σκιουράκι με φουντωτή ουρά και γυναίκες με γούνες φουντωτές, όπως και η Δέσποινα Παπαδοπούλου δεν ακούνε τη μαμά τους, πηδάνε χαντάκια και μπορεί να σπάσουνε το ποδαράκι τους. Να τους βάλουμε στο γύψο, για να ζωγραφίσουμε επάνω ωραία λουλουδάκια και να γράψουμε και με μαρκαδόρο «Κάτω η φούντα! Ζήτω ο στρατός!»;

_________________________________

Σημειώσεις:

[1] Τα Γράμματα, Οι Λέξεις – O, patria mia

[2] Σ' αγαπώ, γιατί θα πεθάνεις...

[3] Ολόκληρο το εμβατήριο εδώ

© Ελένη Καλλιανέζου, Αθήνα 11 Αυγούστου 2008

Της Μηλιάς τα Παπουτσάκια. Παραλλαγή σε μια Παραλογή

Αlbrecht Dürer, Αδάμ και Εύα, 1507, Museo del Prado, Μαδρίτη


Για τις ανάσες αυτών που νυχτωδούν πόθους αστραίους κι αυγινούς.

Ήταν Μηλίτσα στο γκρεμό με μήλα φορτωμένη,
τα μήλα της λιμπίστηκα μα το γκρεμό φοβόμουν[1].
-Αν θες να φας τα μήλα μου και το γκρεμό φοβάσαι,
σ’ εσέ θα πω να στέρξουνε κόκκινα μηλαράκια.
Κι απ’ τα κλαδιά θα πέσουνε, σε σένα θα κυλήσουν.
Και για να μη ματώσουνε των μήλων οι πατούσες,
παπούτσια θα φορέσουνε καινούργια απ’ τον τσαγκάρη
κόκκινα σαν το δέρμα τους, κόκκινα σαν τους πόθους
κόκκινα σαν το αίμα σου και σαν κρασί Αυγουστιάτη.
Κι απ’ τα κλαδιά επήδησαν τέσσερα μηλαράκια,
φορέσαν τα παπούτσια τους και προς εμένα στέρξαν.
Κι από το χέρι μ’ έπιασαν και σε χορό με σύραν
χτυπώντας τα τακούνια τους στους ήχους βιολιτζήδων.

____________


[1] Το δημοτικό τραγούδι όπου στηρίχτηκε η δική μου παραλλαγή είναι το γνωστό:
Μηλίτσα που ‘σαι στο γκρεμό με μήλα φορτωμένη
τα μήλα σου λιμπίζομαι, μα το γκρεμό φοβούμαι.
-Σαν το φοβάσαι το γκρεμό έλα απ’ το μονοπάτι.
Το μονοπάτι μ’ έβγαλε σε μια παλιοεκκλησίτσα
εκεί ‘ταν τρία μνήματα, τα τρία αράδα – αράδα,
δεν τα ‘δα και τα πάτησα στα μάτια και στα φρύδια.
Ακούω το μνήμα να βογκά, βαριά ν’ αναστενάζει.
-Ποιος είν’ αυτός που με πατεί στα μάτια και στα φρύδια;
Αν είναι νιος να χαίρεται, αν είναι παλικάρι
κι αν είναι κανας γέροντας, χρόνος να μην τον εύρει.

© Ελένη Καλλιανέζου, Vejen, 3 Iουλίου 2008

20 Ikariotikos (Pa...